Қандли диабет касаллиги ҳақида нималарни биламиз ?

Қандли диабет касаллиги ҳақида нималарни биламиз ?
Самарқанд давлат университети биология факультети талабаси Маржона Ражаббоева “Қандли диабет касаллигини ўз вақтида аниқлаш ва даволаш чора-тадбирлари” мавзусида илмий тадқиқот олиб бормоқда. Ушбу мавзуга доир бир қатор мақолалари республика ва халқаро нашрларда чоп этилган. Илмий раҳбари генетика ва биотехнология кафедраси мудири, доцент Гавҳар Душанова.

— Қандли диабет глюкозанинг ўзлаштирилиши бузилиши билан боғлиқ бўлган ва инсулин гормонининг нисбий ёки мутлақ етишмовчилиги юзага келадиган эндокрин касалликлар гуруҳидир. Бунинг оқибатида қонда қанд миқдорининг турғун ошиши кузатилади. Касаллик сурункали кечиши, шунингдек углевод, ёғ, оқсил, минерал ва сув-туз метаболизми бузилиши билан характерланади. Касаллик жиддийлик даражасига қараб таснифланади.

Касалликнинг биринчи даражасида қон таркибидаги қанд миқдори инсулин билан бутунлай қопланади, бошқа кўрсаткичлар ҳам меъёрда бўлади. Касаллик фонида ривожланган патологиялар учрамайди, асоратлар кузатилмайди. Бундай натижага даволаш курсига тўлиқ амал қилиш ва парҳез тутиш ёрдамида эришилади.

Касалликнинг иккинчи даражасида кўриш фаолияти, буйрак, юрак-қон томир ва нерв толаларида шикастланишлар мавжуд бўлади.

Учинчи даражада касаллик фаол ривожланиши кузатилади. Қондаги глюкоза миқдор 3-14 ммол/л атрофида бўлади, юқори протеинурия кузатилади, шикастланган органлар аста-секин белги беришни бошлайди. Кўриш пасаяди, гипертония кузатилади, оёқларда ва бармоқ учларида сезувчанлик камаяди.

Қандли диабетнинг 4-даражасида мутлақ декомпенсатсия кузатилади. Глюкоза миқдори жиддий даражада кўтарилади, қанд миқдорини туширишга уриниш самара бермайди. Пешоб орқали оқсил ажралиши янада фаоллашади. Буйраклар етишмовчилиги юзага келади, терида яралар ва гангрена учраши мумкин. Комага тушиш хавфи ўта юқори бўлади.

Таҳлил натижаларига кўра, инсонларда ёш ўтган сари қондаги глюкоза миқдори ошиб борар экан. Бундан ташқари аёлларда, эркакларга нисбатан қандли диабет касаллигига мойиллик кучлироқ бўлиши аниқланди. Касаллик қанча эрта аниқланса уни даволаш йўллари ҳам шунча осон бўлади. Шу сабабли, катта ёшдаги инсонларга қондаги глюкоза миқдорини назоратда ушлаб туриш бўйича тез-тез тиббий кўрикдан ўтиб туриш тавсия этилади.

Самарқанд давлат университети
Ахборот хизмати.

Ўхшаш янгиликлар

Мақола бўйича муносабатингизни билдиринг. Бизга Сизнинг фикрингиз жуда муҳим. Раҳмат!

Сўнгги янгиликлар

Самарқанд давлат университети илмий обсерваториясида қандай илмий тадқиқотлар олиб борилмоқда?...

Коинот, юлдузлар ҳамиша инсонларни ўзига қизиқтириб келган. Биз осмонга қараймиз ва осмондаги юлдузлар коинот бўйлаб тарқалиб кетганини...
Кеча, 23:54

Бадминтончилар тайёрлашнинг дастлабки босқичида нималарга эътибор бериш керак?

Бадминтон ХIХ асрнинг 70 йилларида Англияда расм бўлиб, ўйин қоидалари ишлаб чиқилгач, Европанинг бошқа мамлакатларига ҳам ёйилган. 1934...
Кеча, 23:50

Балиқларни сунъий шароитда қандай кўпайтириш мумкин?

Жаҳонда аҳолини озиқ-овқат билан таъминлаш муаммосини ҳал қилишда уларда қўшимча балиқчилик функциясини яратиш ички сув ресурсларидан...
Кеча, 14:30

Пропан-бутандан қандай фойдали элементлар олиш мумкин?

Бугунги кунда нефть ва газ муҳим кимёвий хомашё бўлиб, ҳозирги замон саноати ва энергетикасининг барча тармоқларида нефть ва газ...
Кеча, 06:00

Конституциявий ислоҳотлар ёшлар нигоҳида...

Самарқанд шаҳридаги Ёшлар марказида “Ўзбекистон Республикасининг Конституциясига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида”ги Конституциявий...
4-07-2022, 23:44
Ўзбекистон янгиликлари » Жамият » Қандли диабет касаллиги ҳақида нималарни биламиз ?